Vestiging Limburg
Econsultancy > Nieuws > Nederland niet op slot door bescherming van soorten en habitats
Nederland niet op slot door bescherming van soorten en habitats
De huidige natuurwetgeving, dat wil zeggen de Flora- en faunawet, de Natuurbeschermingswet 1998 en de Boswet, beschermt kwetsbare soorten, habitats en gebieden door hun behoefte aan bescherming af te wegen tegen het maatschappelijk belang van onder andere werkzaamheden en projecten. Daarmee geeft de wetgeving een afwegingskader voor de inherente spanning tussen natuur en maatschappelijk belang. In antwoord op twee moties van de Tweede Kamer in december 2008, heeft het ministerie van EL&I het PBL gevraag de ecologische effectiviteit van de huidige natuurwetgeving te onderzoeken. Het rapport wordt meegenomen als input voor de nieuwe Natuurwet.
Conclusies
Overheidsinstanties laten de bescherming van kwetsbare soorten en natuurgebieden meewegen bij vergunning- en ontheffingaanvragen voor maatschappelijke activiteiten. Vooral daardoor is de ecologische effectiviteit van de natuurwetgeving gewaarborgd. Het levert weliswaar spanning op, maar zelden worden activiteiten verboden. Voor het vinden van een balans tussen bescherming en uitvoering past het bevoegd gezag vooral maatregelen toe die schade voorkómen en maatregelen om het leefgebied elders te herstellen via compenserende maatregelen.
Zwakke punten in de natuurwetgeving vormen de naleving van compenserende en mitigerende maatregelen en van de voorwaarden in de gedragscodes. Compenserende en mitigerende maatregelen worden regelmatig onvoldoende en niet op tijd uitgevoerd. Bij gedragscodes worden niet altijd de afgesproken aanvangsgegevens verzameld en laat de bescherming van beschermde soorten bij de uitvoering van werkprotocollen te wensen over. Daarnaast worden beschermde soorten die extra kwetsbaar zijn omdat zij in een ongunstige staat van instandhouding verkeren en een dalende trend in hun populatie vertonen, niet extra ontzien in termen van het aantal compenserende en mitigerende maatregelen. Hun ongunstiger wordende staat van instandhouding vraagt daar, ook wettelijk gezien, wel om.
Door de complexe ecologische relaties tussen dieren, planten en hun habitats is de natuurwetgeving gebaat bij evaluaties en monitoring. Op die manier kan het bevoegd gezag leren van de toepassing en zo de ecologische effectiviteit verbeteren. De huidige natuurwetten stimuleren dit leren onvoldoende, onder andere omdat ecologische veranderingen nauwelijks worden gemonitord. Met de voortgaande decentralisatie komen de gegevens meer en meer bij de twaalf provincies te liggen, en zonder regie komen deze gegevens landelijk mogelijk moeilijk beschikbaar. Een risico van decentralisatie is bovendien dat de provincies de op rijksniveau aanwezige kennis niet ten volle benutten.
Zie voor meer informatie het rapport Ecologische effectiviteit van natuurwetgeving op de site van het PBL.
< Terug
